ΟΤΑΝ Η ΕΥΕΡΓΕΣΙΑ ΣΥΝΑΝΤΑ ΤΗΝ ΑΧΑΡΙΣΤΙΑ

ΟΤΑΝ Η ΕΥΕΡΓΕΣΙΑ ΣΥΝΑΝΤΑ ΤΗΝ ΑΧΑΡΙΣΤΙΑ

«Ουδείς ασφαλέστερος εχθρός από τον ευεργετηθέντα αχάριστο…»

Σκληρός λόγος. Και κάποτε, δυστυχώς, βαθιά ανθρώπινος. Όχι όμως νόμος του Ευαγγελίου.

Υπάρχουν άνθρωποι που δέχθηκαν το χέρι σου όταν έπεφταν, κάθισαν στο τραπέζι σου όταν πεινούσαν, στηρίχθηκαν επάνω σου όταν όλα γύρω τους γκρεμίζονταν, κι όμως αργότερα δυσκολεύτηκαν ακόμη και να αντικρίσουν εκείνον που τους ευεργέτησε.

Γιατί;

Όχι πάντοτε επειδή είναι «κακοί». Η ανθρώπινη καρδιά είναι βαθύτερη και τραυματισμένη περισσότερο απ’ όσο φαίνεται. Η ευεργεσία, όταν δεν συναντήσει ταπείνωση και ευγνωμοσύνη, μπορεί να ξυπνήσει ντροπή, σύγκριση, φθόνο, πληγωμένο εγωισμό ή την ανάγκη να εξαφανιστεί από μπροστά μας εκείνος που θυμίζει την παλιά μας αδυναμία.

Γι’ αυτό και η αχαριστία δεν είναι απλώς έλλειψη καλών τρόπων. Είναι πνευματική ασθένεια της μνήμης. Ο άνθρωπος λησμονεί το καλό που έλαβε και αρχίζει να θεωρεί δικαίωμά του εκείνο που κάποτε ήταν δώρο.

Η Αγία Γραφή μάς προειδοποιεί να μη λησμονούμε τις ευεργεσίες του Θεού: «Εὐλόγει, ἡ ψυχή μου, τὸν Κύριον, καὶ μὴ ἐπιλανθάνου πάσας τὰς ἀνταποδόσεις αὐτοῦ» (Ψαλμ. 102,2).

Όμως υπάρχει και η άλλη πλευρά, την οποία ο χριστιανός οφείλει να εξετάζει πρώτα μέσα του.

Δεν είναι κάθε «βοήθεια» καθαρή ευεργεσία.

Μπορεί κάποιος να βοηθά πραγματικά από αγάπη· μπορεί όμως κάποτε πίσω από τη βοήθεια να κρύβονται ανάγκη ελέγχου, φιλοδοξία, προσδοκία ανταλλάγματος, ανάγκη επιβεβαίωσης ή η κρυφή απαίτηση: «Σε βοήθησα, άρα μου ανήκεις».

Αυτό δεν είναι αγάπη.

Η χριστιανική ευεργεσία δεν αγοράζει ανθρώπους. Δεν δημιουργεί ιδιοκτησία πάνω στην ψυχή του άλλου. Δεν κρατά λογαριασμό για να τον παρουσιάσει αργότερα σαν γραμμάτιο.

Ο Χριστός είπε: «ἀγαθοποιεῖτε… μηδὲν ἀπελπίζοντες» (Λουκ. 6,35). Να κάνεις το καλό χωρίς να μετατρέπεις την αγαθοεργία σου σε απαίτηση επιστροφής.

Και πάλι όμως, η αγάπη δεν σημαίνει αφέλεια.

Ο ίδιος ο Κύριος μάς δίδαξε: «Γίνεσθε οὖν φρόνιμοι ὡς οἱ ὄφεις καὶ ἀκέραιοι ὡς αἱ περιστεραί» (Ματθ. 10,16).

Ακεραιότητα χωρίς πονηριά. Αλλά και φρόνηση χωρίς τύφλωση.

Δεν χρειάζεται να ζεις εξετάζοντας καχύποπτα κάθε άνθρωπο που σε πλησιάζει. Χρειάζεται όμως διάκριση.

Ο Χριστός μάς έδωσε το ασφαλέστερο κριτήριο: «Ἀπὸ τῶν καρπῶν αὐτῶν ἐπιγνώσεσθε αὐτούς» (Ματθ. 7,16).

Όχι από τα μεγάλα λόγια.

Όχι από τις υποσχέσεις.

Όχι από τη συγκινητική πρώτη εντύπωση.

Από τους καρπούς.

Από το εάν κοντά σε έναν άνθρωπο γεννιέται ειρήνη ή σύγχυση. Ελευθερία ή εξάρτηση. Αλήθεια ή φόβος. Ταπείνωση ή χειραγώγηση. Αγάπη ή διαρκής ανταγωνισμός.

Ούτε όμως έχουμε δικαίωμα να εισερχόμαστε αυθαίρετα στην καρδιά του άλλου και να αποφασίζουμε τα κίνητρά του. «Μὴ κρίνετε κατ’ ὄψιν, ἀλλὰ τὴν δικαίαν κρίσιν κρίνατε» (Ιω. 7,24).

Υπάρχουν φορές που αυτός που χθες ονομαζόταν φίλος γίνεται πολέμιος.

Υπάρχουν φορές που εκείνος που γνώρισε τις αδυναμίες μας τις χρησιμοποιεί εναντίον μας.

Υπάρχουν και φορές που ο ευεργέτης πληγώνεται τόσο πολύ από την αχαριστία, ώστε κινδυνεύει να γίνει ο ίδιος σκληρός, εκδικητικός και πικρός.

Εκεί ακριβώς αρχίζει η μεγαλύτερη πνευματική μάχη.

Να μη γίνεις όμοιος με εκείνον που σε πλήγωσε.

«Μηδενὶ κακὸν ἀντὶ κακοῦ ἀποδιδόντες» (Ρωμ. 12,17).

Και ακόμη βαθύτερα:

«Μὴ νικῶ ὑπὸ τοῦ κακοῦ, ἀλλὰ νίκα ἐν τῷ ἀγαθῷ τὸ κακόν» (Ρωμ. 12,21).

Το Ευαγγέλιο δεν σου ζητά να επιστρέψεις εκεί όπου καταστρέφεσαι.

Δεν σου ζητά να ονομάσεις την κακοποίηση «υπομονή».

Δεν σου ζητά να εμπιστευθείς ξανά αδιάκριτα εκείνον που επανειλημμένα καταπατεί την εμπιστοσύνη σου.

Η συγχώρηση δεν καταργεί τη διάκριση. Η αγάπη δεν καταργεί τα όρια. Η ανεξικακία δεν σημαίνει ότι παραδίδεις τον εαυτό σου ξανά στο ίδιο τραύμα.

Ακόμη και ο Χριστός, ενώ αγαπούσε τους πάντες, «οὐκ ἐπίστευεν ἑαυτὸν αὐτοῖς… αὐτὸς γὰρ ἐγίνωσκε τί ἦν ἐν τῷ ἀνθρώπῳ» (Ιω. 2,24–25).

Αγάπησε λοιπόν.

Ευεργέτησε.

Συγχώρησε.

Αλλά μάθε και να διακρίνεις.

Και όταν η αχαριστία έρθει από εκεί που δεν την περίμενες, μην αφήσεις την πληγή να σε κάνει άνθρωπο πικρό.

Θυμήσου τον Χριστό.

Στο ίδιο τραπέζι κάθισε και εκείνος που λίγο αργότερα θα Τον παρέδιδε με φίλημα. Κι όμως ο Χριστός δεν έπαψε να είναι Αγάπη.

Αυτό είναι το δυσκολότερο μάθημα.

Να γνωρίζεις χωρίς να μισείς.

Να απομακρύνεσαι χωρίς να εκδικείσαι.

Να συγχωρείς χωρίς να ξαναδίνεις ανεξέλεγκτα τα κλειδιά της ψυχής σου.

Να κάνεις το καλό όχι επειδή όλοι θα το εκτιμήσουν, αλλά επειδή εσύ θέλεις να παραμείνεις άνθρωπος του Θεού.

Και όταν έρθει ο πειρασμός από ανθρώπους που ευεργέτησες, μην αφήσεις την αχαριστία τους να ακυρώσει τη δική σου αγαθή προαίρεση.

«Τῇ ὑπομονῇ ὑμῶν κτήσασθε τὰς ψυχὰς ὑμῶν» (Λουκ. 21,19).

Υπομονή, λοιπόν.

Όχι παθητικότητα.

Υπομονή με προσευχή.

Υπομονή με διάκριση.

Υπομονή με αλήθεια.

Και επιμονή στην υπομονή.

Γιατί στο τέλος δεν θα κριθούμε από το πόσοι μας ανταπέδωσαν το καλό, αλλά από το αν εμείς, μέσα στην αδικία και στην αχαριστία, κατορθώσαμε να μη χάσουμε τον Χριστό από την καρδιά μας.

Η αχαριστία του άλλου είναι δική του δοκιμασία.

Το να μη γίνει η καρδιά σου όμοια με τη δική του, είναι η δική σου.

#filoiesfigmenou #Ορθοδοξία #Πίστη #Χριστός #Αγάπη #Συγχώρηση #Διάκριση #Υπομονή #Ευγνωμοσύνη #Αχαριστία #ΠνευματικόςΑγώνας #ΛόγοςΘεού