Πέμπτη 13 Μαρτίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζει η Οσία Υπομονή «Εν τη υπομονή υμών κτήσασθε τας ψυχάς υμών» (Λουκ. 21,1

Πέμπτη 13 Μαρτίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζει η Οσία Υπομονή

«Εν τη υπομονή υμών κτήσασθε τας ψυχάς υμών» (Λουκ. 21,19)

Η ιερά μορφή της Οσίας Υπομονής προβάλλεται από την Εκκλησία ως ζωντανό παράδειγμα καρτερίας, πίστεως και πνευματικής ανδρείας. Η υπομονή δεν αποτελεί απλή αντοχή στις δυσκολίες, αλλά μυστική δύναμη που στηρίζεται στην ελπίδα του Θεού και οδηγεί τον άνθρωπο στην τελείωση. Όπως διδάσκει ο Ψαλμωδός Δαυίδ, «Υπέμεινα τον Κύριον, και προσέσχε μοι» (Ψαλμ. 39,2). Η ζωή της Αγίας φανερώνει ότι η αληθινή βασιλεία δεν είναι η εξωτερική εξουσία, αλλά η βασιλεία της ψυχής που κυβερνάται από την χάρη του Αγίου Πνεύματος.

Η Αγία Υπομονή, κατά κόσμον Ελένη Δραγάση, υπήρξε σύζυγος του ευσεβούς αυτοκράτορος Μανουήλ Β΄ Παλαιολόγου και μητέρα του τελευταίου αυτοκράτορος της Βασιλεύουσας, Κωνσταντίνου ΙΑ΄ Παλαιολόγου. Από βασιλική καταγωγή, ανετράφη μέσα στο πνεύμα του βυζαντινού ιδεώδους, όπου η πολιτική ευθύνη και η πνευματική ζωή αποτελούσαν αδιάσπαστη ενότητα. Η παιδεία της, η ταπείνωσή της και η ακράδαντη πίστη της στον Τριαδικό Θεό έγιναν τα θεμέλια της ζωής της, ώστε να αντιμετωπίσει με ειρήνη τις δυσκολίες της εποχής της, κατά την περίοδο της παρακμής της αυτοκρατορίας.

Η ζωή της υπήρξε σταυρική πορεία γεμάτη θλίψεις, εθνικές δοκιμασίες και προσωπικούς πόνους. Παρέμεινε όμως αμετακίνητη στην πίστη, επιβεβαιώνοντας τον λόγο της Αγίας Γραφής «η δε υπομονή έργον τέλειον εχέτω» (Ιακ. 1,4). Με πραότητα και διάκριση στήριζε τον λαό, ενίσχυε τον σύζυγό της στο δύσκολο έργο της διακονίας της αυτοκρατορίας και ανέτρεφε τα παιδιά της «εν παιδεία και νουθεσία Κυρίου» (Εφ. 6,4). Η μητρική της παρουσία υπήρξε πνευματικό στήριγμα για ολόκληρο το Βυζάντιο, καθώς με την προσευχή και τη σοφία της συνέβαλε στην ειρήνευση των ενδοοικογενειακών συγκρούσεων που ταλαιπωρούσαν την αυτοκρατορική οικογένεια επί δεκαετίες.

Μετά την κοίμηση του συζύγου της αφιερώθηκε ολοκληρωτικά στον Θεό, λαμβάνοντας το μοναχικό σχήμα με το όνομα Υπομονή. Η μοναχική της ζωή υπήρξε συνέχιση της ίδιας πνευματικής πορείας που χαρακτήριζε όλη την προηγούμενη ζωή της. Αγάπησε ιδιαιτέρως τα μοναστήρια και ενίσχυσε την φιλανθρωπία, ιδρύοντας χώρο φιλοξενίας και ανακουφίσεως των πονεμένων με την επωνυμία «Η ελπίς των απηλπισμένων». Έτσι επαληθεύεται ο λόγος των Πράξεων των Αποστόλων ότι «μακάριόν εστι μάλλον διδόναι ή λαμβάνειν» (Πράξ. 20,35).

Ο πρώτος Πατριάρχης μετά την άλωση, Γεννάδιος Σχολάριος, μαρτυρεί την αγιότητα της ζωής της, τονίζοντας ότι όποιος ερχόταν σε επικοινωνία μαζί της γινόταν καλύτερος άνθρωπος, διότι η παρουσία της αποτελούσε έμπρακτη διδασκαλία αρετής. Η ζωή της Αγίας φανερώνει ότι η αληθινή σοφία δεν βρίσκεται στην κοσμική δύναμη, αλλά στην ταπείνωση και στην αγάπη προς τον Θεό και τον άνθρωπο, σύμφωνα με τον λόγο του Ψαλμωδού «ο Κύριος αντιλήψεται των ταπεινών» (Ψαλμ. 146,6).

Η κοίμησή της το 1450 μ.Χ., λίγο πριν την πτώση της Κωνσταντινουπόλεως, αποτελεί σημείο θείας οικονομίας, ώστε να μη βιώσει την μεγάλη εθνική δοκιμασία. Η μνήμη της διατηρείται ζωντανή στην Εκκλησία ως υπόδειγμα καρτερίας, πίστεως και μητρικής αγάπης. Η υπομονή της δεν υπήρξε απλή αρετή χαρακτήρος, αλλά καρπός της χάριτος του Θεού που ενεργεί μέσα στον άνθρωπο όταν εκείνος εμπιστεύεται πλήρως την ζωή του στην θεία πρόνοια.

Η ζωή της Οσίας Υπομονής υπενθυμίζει ότι μέσα στις δυσκολίες του κόσμου ο άνθρωπος καλείται να διαφυλάξει την ειρήνη της καρδιάς, διότι «ο υπομείνας εις τέλος ούτος σωθήσεται» (Ματθ. 24,13). Η υπομονή γίνεται οδός σωτηρίας, φωτισμού και αγιασμού, οδηγώντας τον άνθρωπο από τα πρόσκαιρα προς τα αιώνια.

Η σιωπηλή δύναμη της πίστεως γεννά ελπίδα ακόμη και μέσα στις μεγαλύτερες δοκιμασίες της ζωής.

Παραπομπές και πηγές

Αγία Γραφή: Λουκ. 21,19 · Ιακ. 1,4 · Εφ. 6,4 · Ματθ. 24,13 · Ψαλμ. 39,2 · Ψαλμ. 146,6 · Πράξ. 20,35

Γεννάδιος Σχολάριος, Παραμυθητικός Λόγος εις την κοίμησιν της Οσίας Υπομονής

Ιωάννης Ευγενικός, Παραμυθητικός Λόγος προς Κωνσταντίνον ΙΑ΄ Παλαιολόγον

Συναξαριστής της Ορθοδόξου Εκκλησίας

#ΟσίαΥπομονή #ΑγίαΥπομονή #OrthodoxFaith #Patience #OrthodoxSaints #filoiesfigmenou