Η αγάπη που γεννά την υπακοή

Η αγάπη που γεννά την υπακοή...

«Ἐὰν ἀγαπᾶτέ με, τὰς ἐντολὰς μου τηρήσατε» (Ιω. 14,15). Ο λόγος αυτός του Κυρίου δεν αποτελεί απειλή, αλλά αποκάλυψη του τρόπου με τον οποίο η σχέση του ανθρώπου με τον Θεό μεταμορφώνεται μέσα στο μυστήριο της θείας οικονομίας. Η αγάπη δεν επιβάλλεται εξωτερικά ούτε αποδεικνύεται μέσω νομικής εκπληρώσεως καθηκόντων, αλλά γεννάται από την εμπειρία της σωτηρίας που προσφέρει ο Χριστός διά του Σταυρού και της Αναστάσεως. Ο Ψαλμωδός μαρτυρεί ότι ο νόμος του Θεού γίνεται ζωή εντός της καρδίας «ἐν τῇ καρδίᾳ μου ἔκρυψα τὰ λόγιά σου, ὅπως ἂν μὴ ἁμάρτω σοι» (Ψαλμ. 118,11), φανερώνοντας ότι η υπακοή δεν αποτελεί εξωτερική επιβολή, αλλά εσωτερική ενέργεια της χάριτος.

Η θεία αποκάλυψη οδηγεί τον άνθρωπο από την εξωτερική τήρηση του νόμου στην εσωτερική ανακαίνιση της υπάρξεως. Η υπόσχεση του Θεού διά του Προφήτου Ιεζεκιήλ «καρδίαν καινὴν δώσω ἐν ὑμῖν καὶ πνεῦμα καινὸν δώσω ἐν ὑμῖν» (Ιεζ. 36,26) εκπληρώνεται εν Χριστώ, διότι η σωτηρία δεν περιορίζεται σε ηθική βελτίωση, αλλά συνιστά οντολογική ανακαίνιση του ανθρώπου. 

Ο Απόστολος Παύλος βεβαιώνει ότι «ἡ ἀγάπη πλήρωμα νόμου ἐστίν» (Ρωμ. 13,10), διότι η αγάπη, ως ενέργεια της χάριτος, οδηγεί φυσικώς στην τήρηση των εντολών. Η υπακοή δεν αποτελεί προϋπόθεση της θείας αγάπης, αλλά καρπό της κοινωνίας με τον Χριστό, ο Οποίος κατοικεί εντός της καρδίας του πιστού.

Οι Άγιοι Πατέρες διδάσκουν ότι ο νόμος δεν δύναται να ζωοποιήσει τον άνθρωπο χωρίς την χάρη του Θεού. 

Ο άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής τονίζει ότι η αληθινή αγάπη προς τον Θεό φανερώνεται διά της τηρήσεως των εντολών, όχι ως εξαναγκασμός, αλλά ως φυσική κίνηση της θεραπευμένης ψυχής. 

Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος διδάσκει ότι εκείνος που αγαπά τον Χριστό δεν αισθάνεται τις εντολές ως βάρος, αλλά ως ζωή και χαρά, διότι η χάρη ενεργεί μέσα του. Η υπακοή τότε γίνεται σημείο κοινωνίας με τον Θεό και όχι προσπάθεια κερδίσεως της σωτηρίας.

Η Καινή Διαθήκη φανερώνει ότι ο άνθρωπος καλείται να ζήσει εν Αγίω Πνεύματι, όπου η τήρηση των εντολών αποτελεί καρπό της νέας ζωής. 

Στις Πράξεις των Αποστόλων μαρτυρείται ότι το Άγιο Πνεύμα δίδεται «τοῖς πειθαρχοῦσιν αὐτῷ» (Πραξ. 5,32), δείχνοντας ότι η υπακοή και η χάρη συνεργούν μέσα στο μυστήριο της σωτηρίας. Η υπακοή δεν είναι νομική απαίτηση, αλλά φανέρωση της κοινωνίας με τον Θεό. Όταν ο άνθρωπος ενώνεται με τον Χριστό, η ζωή του μεταμορφώνεται και οι εντολές δεν βιώνονται ως πίεση, αλλά ως έκφραση της νέας υπάρξεως.

Ο Κύριος δεν ζητεί μηχανική συμμόρφωση, αλλά καρδία συντετριμμένη και ταπεινωμένη. Ο Ψαλμωδός λέγει «καρδίαν συντετριμμένην καὶ τεταπεινωμένην ὁ Θεὸς οὐκ ἐξουδενώσει» (Ψαλμ. 50,19). Η μετάνοια και η αγάπη καθιστούν τον άνθρωπο δεκτικό της θείας ενεργείας, και τότε η υπακοή γίνεται φυσική πορεία προς την θέωση. Η εντολή του Χριστού αποκαλύπτει την αλήθεια ότι η αγάπη γεννά την υπακοή και η υπακοή φανερώνει την αγάπη.

Ο πιστός δεν αγωνίζεται για να κερδίσει την αγάπη του Θεού, διότι αυτή προσφέρεται δωρεάν διά της θυσίας του Χριστού. Αγωνίζεται για να διατηρήσει ζωντανή την κοινωνία με τον Θεό, ώστε η χάρη να ενεργεί μέσα του. Η εν Χριστώ ζωή δεν οικοδομείται επάνω στον φόβο, αλλά επάνω στην εμπιστοσύνη και την αγάπη. Η υπακοή τότε γίνεται μαρτυρία ότι η χάρη ενεργεί και ότι ο άνθρωπος πορεύεται προς την ένωση με τον Θεό.

Η αγάπη προς τον Χριστό δεν αποτελεί συναισθηματική κατάσταση, αλλά τρόπο υπάρξεως που φανερώνεται διά της ζωής. Εκείνος που αγαπά τον Χριστό επιθυμεί να ζει σύμφωνα με το θέλημά Του, όχι ως υποχρέωση, αλλά ως ελεύθερη ανταπόκριση στην σωτηρία που έλαβε. Η εντολή του Κυρίου γίνεται φως που οδηγεί τον άνθρωπο στην αληθινή ελευθερία, διότι «ὅπου τὸ Πνεῦμα Κυρίου, ἐκεῖ ἐλευθερία» (Β΄ Κορ. 3,17).

Η τήρηση των εντολών του Χριστού δεν αποτελεί νομικό σύστημα, αλλά πορεία θεραπείας και αγιασμού. Η χάρη του Θεού μεταμορφώνει την καρδιά και καθιστά τον άνθρωπο ικανό να ζει εν αγάπη. Έτσι η εντολή του Κυρίου αποκαλύπτει ότι η υπακοή δεν προηγείται της αγάπης, αλλά γεννάται από αυτήν. Ο πιστός υπακούει διότι αγαπά, και αγαπά διότι ο Θεός πρώτος τον ηγάπησε.

«Εν τούτῳ γινώσκομεν ὅτι ἀγαπῶμεν τὸν Θεόν, ὅταν τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ τηρῶμεν» (Α΄ Ιω. 5,2).

Image source: Pinterest

Παραπομπές και πηγές

Αγία Γραφή: Ιωάννης 14,15 · Ψαλμός 118,11 · Ψαλμός 50,19 · Ιεζεκιήλ 36,26 · Ρωμαίους 13,10 · Πράξεις 5,32 · Β΄ Κορινθίους 3,17 · Α΄ Ιωάννου 5,2

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, Ερμηνεία εις το κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον

Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής, Κεφάλαια περί αγάπης

#filoiesfigmenou #ορθοδοξία #πίστη #μετάνοια #αγάπη #Christ #Orthodox #faith #repentance #love #православие #вера #любовь