26 Φεβρουαρίου 2026 με το πάτριο ορθόδοξο εορτολόγιο μνήμη του Οσίου Πορφύριου επίσκοπου Γάζης

26 Φεβρουαρίου 2026 με το πάτριο ορθόδοξο εορτολόγιο μνήμη του Οσίου Πορφύριου επίσκοπου Γάζης

Ιερά Λείψανα

Απότμημα του Ιερού Λειψάνου του Αγίου βρίσκεται στην Ιερά Μονή Κύκκου Κύπρου.

Ὤ τὶς παρέλθῃ, τὶς δὲ καὶ παραδράμῃ

Τὸν Πορφύριον, κἂν παρῆλθεν ἐκ βίου;

Πορφυρίοιο νέκυν κρύψε χθὼν εἰκάδι ἕκτῃ.

Ο Όσιος Πορφύριος γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη από πλούσιους και ευσεβείς γονείς. Από νεαρή ηλικία περιφρόνησε τα πλούτη και την κοσμική δόξα και πόθησε την αφιέρωση στον Θεό. Στα χρόνια της βασιλείας των Αρκαδίου και Ονωρίου εγκατέλειψε την πατρική του οικία και αναχώρησε για την Αίγυπτο, η οποία τότε αποτελούσε μεγάλο κέντρο του μοναχισμού. Εκεί εγκαταβίωσε σε σκήτη και ασκήθηκε με ζήλο για πέντε έτη, καλλιεργώντας την προσευχή, την εγκράτεια και την αδιάλειπτη μνήμη του Θεού.

Μετά την πενταετή αυτή άσκηση αναχώρησε για τα Ιεροσόλυμα. Στην αγία πόλη επισκεπτόταν καθημερινά τον Ναό της Αναστάσεως και τα άλλα ιερά προσκυνήματα, ενώ παράλληλα κήρυττε το Ευαγγέλιο του Χριστού σε Ιουδαίους και Έλληνες. Κατά την περίοδο αυτή προσβλήθηκε από βαριά ασθένεια, κίρρωση του ήπατος. Παρά την σωματική εξασθένηση δεν εγκατέλειπε την προσευχή ούτε την προσκύνηση των αγίων τόπων, γεγονός που προκαλούσε τον θαυμασμό των προσκυνητών.

Μεταξύ αυτών βρισκόταν και ο Μάρκος, ο οποίος είχε μεταβεί από την Ασία για προσκύνημα. Από τότε συνδέθηκαν με στενή πνευματική φιλία. Ο Μάρκος έγινε αργότερα ο βιογράφος του Αγίου και πιστός συνεργάτης του. Όταν χρειάστηκε να τακτοποιηθεί η οικογενειακή περιουσία του Πορφυρίου στη Θεσσαλονίκη, ο Μάρκος ανέλαβε να μεταβεί εκεί για να διεκπεραιώσει τον καταμερισμό της μεταξύ των αδελφών του.

Κατά την διάρκεια της απουσίας του Μάρκου, η υγεία του Αγίου αποκαταστάθηκε θαυματουργικά, έπειτα από όραμα της Σταυρώσεως του Κυρίου και του ευγνώμονος ληστού. Όταν ο Μάρκος επέστρεψε από τη Θεσσαλονίκη, έφερε μαζί του το μερίδιο της περιουσίας του Αγίου, ύψους τεσσάρων χιλιάδων τετρακοσίων νομισμάτων, καθώς και πολλά αργυρά σκεύη και πολύτιμα ενδύματα. Ο Άγιος Πορφύριος τα εκποίησε όλα και μοίρασε τα χρήματα στους πτωχούς και στα φτωχά μοναστήρια των Ιεροσολύμων και της Αιγύπτου.

Το έτος 392 χειροτονήθηκε Πρεσβύτερος από τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Ιωάννη Β΄. Μετά την κοίμηση του Επισκόπου Γάζης Αινείου, το 395, εξελέγη Επίσκοπος της Γάζης και χειροτονήθηκε από τον Επίσκοπο Καισαρείας Ιωάννη. Στην πόλη αυτή ανέλαβε δύσκολο ποιμαντικό έργο, διότι οι περισσότεροι κάτοικοι παρέμεναν προσκολλημένοι στην ειδωλολατρία. Με ζήλο αποστολικό και με την δύναμη της χάριτος του Θεού εργάστηκε ακατάπαυστα, επιτελώντας θαύματα και οδηγώντας πολλούς ειδωλολάτρες και αιρετικούς στην αληθινή θεογνωσία.

Για να προστατεύσει το ποίμνιό του από τις αδικίες των εθνικών και των τοπικών αρχόντων, δεν δίστασε να μεταβεί στην Κωνσταντινούπολη και να ζητήσει την βοήθεια των αυτοκρατόρων Αρκαδίου και Ευδοξίας. Εκεί συνάντησε και τον Άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο, ο οποίος τον συνέστησε στον Αμάντιο τον κουβικουλάριο και στους βασιλείς και στήριξε με θέρμη το αίτημά του να γίνει γνωστή η τυραννία των πολιτικών αρχόντων που καταπίεζαν τον λαό της Γάζης.

Παρά τις αρχικές αντιδράσεις, ο βασιλέας πείσθηκε και εξέδωσε βασιλικό διάταγμα που περιόριζε την δράση των ειδωλολατρών και των αιρετικών. Με βασιλική χορηγία ανεγέρθηκαν εκκλησίες εκεί όπου προηγουμένως υπήρχαν ειδωλολατρικοί ναοί. Με την παρέμβαση του Αγίου κατεδαφίσθηκε και το περίφημο Μαρνείον, ο ναός των εθνικών της Γάζης, ο οποίος είχε ιδρυθεί από τον αυτοκράτορα Αδριανό το έτος 129. Στην θέση του ανεγέρθηκε λαμπρός ναός με χορηγία της αυτοκράτειρας Ευδοξίας. Για τον σκοπό αυτό στάλθηκε στη Γάζα ο αρχιτέκτονας Ρουφίνος από την Αντιόχεια. Ο ναός αυτός ονομάστηκε Ευδοξιανός και διέθετε τριάντα δύο μεγάλους κίονες από καρυστινό μάρμαρο. Τα εγκαίνιά του τελέσθηκαν το Πάσχα του έτους 407.

Κατά τα επόμενα χρόνια ο Άγιος εργάστηκε για την οργάνωση και την πνευματική στερέωση της Επισκοπής του. Ο βιογράφος του Μάρκος περιγράφει με ζωηρό τρόπο την φιλανθρωπική και ιεραποστολική του δράση. Το έτος 415 έλαβε μέρος στην Σύνοδο της Διοσπόλεως υπό την προεδρία του Πατριάρχου Ιεροσολύμων Ιωάννου Β΄. Η Σύνοδος αυτή ασχολήθηκε με τον θεολόγο Πελάγιο, ο οποίος είχε καταφύγει στα Ιεροσόλυμα μετά την σύγκρουσή του με τον ιερό Αυγουστίνο, Επίσκοπο Ιππώνος, σχετικά με το προπατορικό αμάρτημα και την θεία χάρη. Στην Σύνοδο αυτή ο Πελάγιος αθωώθηκε, αφού αποδέχθηκε την βασική διδασκαλία ότι η θεία Χάρη είναι αναγκαία για την σωτηρία του ανθρώπου.

Ο Άγιος Πορφύριος αναπαύθηκε εν Κυρίω το έτος 420 σε ηλικία εβδομήντα δύο ετών, έπειτα από σύντομη ασθένεια, έχοντας αγωνισθεί μέχρι τέλους υπέρ της πίστεως και της σωτηρίας των ανθρώπων.

Η ζωή του Αγίου Πορφυρίου φανερώνει ότι η αληθινή δύναμη της Εκκλησίας δεν βρίσκεται στην κοσμική ισχύ αλλά στην ταπείνωση, στην πίστη και στην αγάπη προς τον Θεό και τον άνθρωπο. Εγκατέλειψε τον πλούτο, υπέμεινε ασθένεια, αγωνίστηκε μέσα σε περιβάλλον εχθρικό προς την πίστη και όμως δεν λύγισε, διότι η καρδιά του ήταν στερεωμένη στον Χριστό. Ο ποιμένας καλείται να προστατεύει το ποίμνιο, να υπερασπίζεται την αλήθεια και να οδηγεί τους ανθρώπους στην θεογνωσία όχι με σκληρότητα αλλά με πραότητα, υπομονή και ακλόνητη εμπιστοσύνη στη θεία πρόνοια.

Έτσι και ο πιστός άνθρωπος καλείται να μάθει από την ζωή του Αγίου ότι η αληθινή νίκη έρχεται μέσα από την θυσία, την ταπείνωση και την ακλόνητη πίστη. Όποιος αγωνίζεται με καρδιά καθαρή και εμπιστεύεται τον Θεό, ακόμη και μέσα στις δυσκολίες του κόσμου αυτού, γίνεται όργανο της χάριτος και φως για τους άλλους.

Είθε ο Όσιος Πορφύριος, ο σοφός και θαυματουργός Επίσκοπος Γάζης, να πρεσβεύει ακατάπαυστα προς τον Χριστό για όλους μας, ώστε να μένουμε σταθεροί στην ορθόδοξη πίστη και να πορευόμαστε στον δρόμο της σωτηρίας.

#filoiesfigmenou #ΆγιοςΠορφύριος #OrthodoxSaints #SaintPorphyrios #Ορθοδοξία #OrthodoxFaith #ΠνευματικήΖωή #OrthodoxChurch #Πίστη #SaintsOfTheChurch #Православие #Святые #Церковь #Вера