Άγιος Νικόλαος ο εν Μυτιλήνη Νεομάρτυρας και Οι Συν Αυτώ Λοιποί Άγιοι

Δευτέρα 16 Ιανουαρίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζει ο Άγιος Νικόλαος ο εν Μυτιλήνη Νεομάρτυρας

Βιογραφία

Ο νεομάρτυρας αυτός δεν αναφέρεται από τους Συναξαριστές. Για πρώτη φορά γίνεται λόγος για τον νεομάρτυρα αυτόν από τον Χρυσόστομο Παπαδόπουλο. Δυστυχώς ο ιστορικός αυτός δεν αναφέρει την πηγή, που πήρε την πληροφορία αυτή. Αναφέρει σχετικά: «Κατὰ τὸ αὐτὸ ἔτος μαρτυρικῶς ἐτελειώθη ὁ Νικόλαος ὁ Μυτιληναῖος, τὴν δὲ 16 Ἰανουαρίου 1771 ὁ Ἱερομάρτυς Δαμασκηνὸς (βλέπε 16 Ιανουαρίου), ἁγιορείτης μοναχός...». Έτσι ο αντιθετικός σύνδεσμος «δέ», ενισχύει την άποψη ότι την ημερομηνία του μαρτυρίου του αγίου αυτού πρέπει να αναζητήσουμε σε άλλη εκτός της 16ης Ιανουαρίου. Με την επιφύλαξη αυτή και επειδή αρκέτες σύχρονες πηγές αναφέρουν σαν ημέρα του μαρτυρίου την 16η Ιανουαρίου, καταχωρούμε τον νεομάρτυρα Νικόλαο, την ημέρα αυτή.

Δευτέρα 16 Ιανουαρίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζουν οι Άγιοι Πεύσιππος, Ελάσιππος, Μέσιππος οι αυτάδελφοι και Νεονίλλη η μαμμή αυτών

Βιογραφία

Εις τον Πεύσιππον, Ελάσιππον και Μέσιππον.
Κἂν ὧσιν ἱππεῖς, κλήσεων σημασίᾳ,
Πεζοὶ τρέχουσι τρίδυμοι τρεῖς πρὸς φλόγα.
Εις την Νεονίλλαν.
Νεονίλλα γραῦς· ἀλλὰ πῦρ ἀνημμένον,
Ὥς πὲρ τις ἀκμάζουσα καρτερεῖ νέα.

Οι Άγιοι Μάρτυρες Πεύσιππος, Ελάσιππος και Μέσιππος ήταν τρίδυμοι αδελφοί και κατάγονταν από την Καππαδοκία της Μικράς Ασίας. Είχαν ασκηθεί να ημερώνουν τους μικρούς και ατίθασους ίππους. Πατροπαράδοτη θρησκεία είχαν την ειδωλολατρική, αλλά ήταν Χριστιανή η γιαγιά τους Νεονίλλη, η οποία έφερε και τους τρεις εγγονούς της στην αλήθεια του Χριστού.
Η αλλαγή της πίστεώς τους δεν άργησε να γίνει γνωστή. Τους συνέλαβαν και τους προκάλεσαν να αρνηθούν τον Χριστό. Εκείνοι όμως ομολόγησαν με γενναιότητα την πίστη τους στον Κύριο και κατέθεσαν την μαρτυρία της συνειδήσεώς τους. Οι ειδωλολάτρες εξοργισμένοι τους έριξαν στη φωτιά. Έτσι και οι τρεις ευλογημένοι αυτοί νέοι, έλαβαν το στέφανο του μαρτυρίου.
Η γιαγιά τους, Νεονίλλη, έμαθε το μαρτύριο των τριών εγγονών της. Και ευχήθηκε να αξιώσει ο Άγιος Θεός, να τελειώσει θεαρέστως και τη δική της πρόσκαιρη ζωή. Μαρτύρησε και αυτή, για να συναντήσει τους Μάρτυρες εγγονούς της στα αθάνατα σκηνώματα της θείας μακαριότητας.

Δευτέρα 16 Ιανουαρίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζει ο Άγιος Δάναξ ο Αναγνώστης

Βιογραφία

Ἀφῃρέθης τὸ Δέλτα σὺν κάρᾳ Δάναξ.
Τμηθεὶς γὰρ ὤφθης οὐρανοκράτωρ ἄναξ.

Ο Άγιος μάρτυρας Δάναξ καταγόταν από την πόλη Αυλώνα του Ιλλυρικού (δηλαδή την Αλβανία) και ήταν αναγνώστης της Εκκλησίας εκείνης.
Όταν κάποτε όρμησαν μέσα στην Εκκλησία οι ειδωλολάτρες, ο Άγιος πήρε τα ιερά εκκλησιαστικά σκεύη και κειμήλια, για να τα διασώσει και να μην πέσουν στα χέρια των απίστων και τα βεβηλώσουν και τα διαφύλαξε σε τόπο οχυρό πέντε μίλια από την πόλη προς τη θάλασσα. Οι άπιστοι όμως τον συνέλαβαν και τον πίεζαν με κάθε τρόπο να θυσιάσει στο θεό Διόνυσο. Ο Άγιος όμως δεν υποχωρούσε στις πιέσεις, αλλά έμενε ακλόνητος και σταθερός στην πίστη του Χριστού. Τότε οι ειδωλολάτρες απέκοψαν την τίμια αυτού κεφαλή, το δε τίμιο λείψανο αυτόύ το έριξαν στη θάλασσα.

Δευτέρα 16 Ιανουαρίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζει ο Άγιος Δαμασκηνός ο νέος Ιερομάρτυρας

Βιογραφία

Χαρίζεταί σοι διά συκοφαντίαν,
Το μαρτύριον ω αθλητά Κυρίου.

Ο Άγιος Δαμασκηνός καταγόταν από το χωριό Γάμπροβο της επαρχίας Τυρνόβου της Βουλγαρίας. Ήλθε στο Άγιον Όρος, όπου μόνασε στο Σέρβικο μοναστήρι του Χιλιανταρίου και εκεί έγινε Ιερομόναχος.
Αργότερα οι Πατέρες του μοναστηρίου τον έστειλαν στην πόλη Σφιστόβι της Βουλγαρίας, όπου υπήρχε μετόχι της Μονής, με προοπτική να επιστρέψει σ' αυτή αφού τελειώσει την αποστολή του στη Βουλγαρία, που ήταν η απόδοση των οφειλών ενός Τούρκου σ' αυτόν για το μετόχι της Μονής. Αλλά ο κακόπιστος Τούρκος συκοφάντησε τον μάρτυρα, ότι είχε σχέσεις με μωαμεθανίδα γυναίκα. Και κοντά σ' αυτό, βρήκε την ευκαιρία και άρπαξε την περιουσία του μετοχίου και τον ίδιο τον Δαμασκηνό έσυρε βίαια στον κριτή. Παρά τις αντιρρήσεις του κριτή, οι παριστάμενοι ψευδομάρτυρες πέτυχαν την θανατική του καταδίκη με αγχόνη. Παρά τις επίμονες προτάσεις των Τούρκων, να ασπασθεί τον Ισλαμισμό, για να γλιτώσει τη ζωή του, ο Δαμασκηνός παρέμεινε σταθερός στην πίστη του. Έτσι στις 16 Ιανουαρίου 1771 μ.Χ., δέχτηκε τον μαρτυρικό θάνατο με αγχόνη αφού πρώτα προσευχήθηκε.

Δευτέρα 16 Ιανουαρίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζει ο Όσιος Ρωμύλος ο Αγιορείτης και οι συν αυτώ Νέστωρ, Μαρτίνος, Δανιήλ, Σισώης, Ζωσιμάς και Γρηγόριος

Βιογραφία

Ο Όσιος Ρωμύλος γεννήθηκε στην πόλη Βιντίν. Ασκήτεψε στο Άγιον Όρος και ήταν μαθητής του Αγίου Γρηγορίου του Σιναΐτου (βλέπε 6 Απριλίου). Έζησε κατά τον 14ο αιώνα μ.Χ. και κοιμήθηκε οσίως με ειρήνη στη μονή Ραβάνιτσα της Σερβίας.