Κυριακή 23 Μαρτίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζει ο Άγιος Λουκάς ο Ανδριανουπολίτης

Κυριακή 23 Μαρτίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζει ο Άγιος Λουκάς ο ΑνδριανουπολίτηςΚυριακή 23 Μαρτίου κατά το ορθόδοξο εορτολόγιο, εορτάζει ο Άγιος Λουκάς ο Ανδριανουπολίτης

Λείψανα: Μέρος των Ιερών Λειψάνων του Αγίου βρίσκονται στην Ιερά Μονή Σταυρονικήτα Αγίου Όρους.

Βιογραφία

Λουκάς Όσιος εκ δε του ξίφους πέλει,

Συνθιασώτης του χορού των Mαρτύρων.

Ο Άγιος Λουκάς, γεννήθηκε από τον Αθανάσιο και τη Δομνίτσα στην Αδριανούπολη της Θράκης. Σε ηλικία έξι χρονών έμεινε ορφανός από πατέρα και η μητέρα του τον παρέδωσε σ' έναν Ζαγοραΐο πραγματευτή, με τον όποιο εγκαταστάθηκε στην Κωνσταντινούπολη.

Όταν ήταν 13 χρονών ο Λουκάς, φιλονίκησε μ' ένα τουρκόπουλο έξω από το σπίτι του κυρίου του και το έδειρε. Αυτό το είδαν οι εκεί παρευρισκόμενοι Τούρκοι και όρμησαν με θυμό εναντίον του Χριστιανόπουλου. Ο Λουκάς για ν' αποφύγει την τιμωρία είπε στους Τούρκους: «Αφήστε με και 'γώ θα τουρκέψω». Τότε καταλάγιασε ο θυμός των Τούρκων και τον πήγαν σ' ένα ευγενή Τούρκο, που πέτυχε τον εξισλαμισμό του.

Ελεγχόμενος όμως από τη συνείδηση του, ο Λουκάς ζήτησε τη βοήθεια του κυρίου του από τη Ζαγορά, ο όποιος και προσπάθησε να τον απελευθερώσει με την επέμβαση της Ρωσικής Πρεσβείας. Αλλά η Ρωσική Πρεσβεία, για ν' αποφύγει τυχόν ανωμαλίες, είπε ότι θα δεχόταν τον Λουκά μόνο αν αυτός διέφευγε από το σπίτι του Τούρκου αφέντη του. Πράγματι μετά από λίγες ήμερες ο Λουκάς κατόρθωσε και απόδρασε από το σπίτι του αφέντη του και αφού, επιβιβάστηκε σε πλοίο πήγε στη Σμύρνη, και από 'κεί στη Θήρα. Εκεί με τη συμβουλή ενός πνευματικού ήλθε στο Άγιο Όρος, όπου παρέμεινε αρκετά. Εκεί αφού γύρισε διάφορες Σκήτες και Μονές, τελικά έκάρη μοναχός στη Μονή Σταυρονικήτα. Τον κατέλαβε όμως ό πόθος του μαρτυρίου και αναχώρησε για τη Μυτιλήνη κατά τον Μάρτιο του 1802 μ.Χ.

Λόγω κάποιου γεγονότος, η Μυτιλήνη εκείνη την εποχή βρισκόταν σε μεγάλη αναταραχή. Ο Λουκάς, με τις ευχές των Πατέρων του Αγίου Όρους, παρουσιάστηκε στον κριτή της πόλης και ομολόγησε με θάρρος τον Χριστό. Παρά τις κολακείες και τους φοβερισμούς των Τούρκων, ο Θρακιώτης μάρτυρας παρέμεινε αμετακίνητος στην πίστη και την απόφαση του να μαρτυρήσει. Οδηγούμενος προς τον Ναζήρη, στο δρόμο συνάντησε τον Μητροπολίτη Μυτιλήνης, που τον πήγαιναν στο κριτήριο, έσκυψε του φίλησε το χέρι και ζήτησε τις προσευχές του. Για την ενέργεια του αυτή, οι συνοδοί Τούρκοι τον έδειραν ανελέητα.

Μπροστά στον Ναζήρη, ο Λουκάς με ευτολμία κήρυξε τον Χριστό και κατηγόρησε τη μουσουλμανική θρησκεία. Μετά από τριήμερη προθεσμία, που εξέπνευσε χωρίς αποτέλεσμα για τους Τούρκους, ο Ναζήρης εξέδωσε καταδικαστική απόφαση. Έτσι στις 23 Μαρτίου 1802 μ.Χ., ο Λουκάς άπαγχονίστηκε στη Μυτιλήνη και έλαβε το ένδοξο στεφάνι του μαρτυρίου. Το Άγιο λείψανο του παρέμεινε για τρεις μέρες στην αγχόνη, κατόπιν το έριξαν στη θάλασσα.

Λειτουργικά κείμενα

Ἀπολυτίκιον

Ήχος δ'.

Ασκητικώς προγυμνασθείς εν τω Άθω, τας νοητάς των δυσμενών παρατάξεις, την πανοπλίαν ώλεσας παμμάκαρ του Σταυρού, αύθις δε προς άθλησιν, ανδρικώς απεδύσω, κτείνας τους της πίστεως, αισθητούς πολεμίους, Οσιομάρτυς ξίφει νοητώ, διό εστέφθης, Λουκά διττοίς στέμμασι.

Κοντάκιον

Ήχος δ'. Επεφάνης σήμερον.

Εν παννύχοις άσμασι, τους σε υμνούντας, και προς σε ορθρίζοντας, μετ` ευλαβείας ιεράς, σκέπε και φρούρει πρεσβείαις σου, Οσιομάρτυς Λουκά παναοίδιμε.

Έτερον Κοντάκιον

Ήχος γ'. Η Παρθένος σήμερον.

Την λαμπράν σου Άθλησιν, ανευφημούμεν εκ πόθου, εν ωδαίς και άσμασιν, Οσιομάρτυς Κυρίου, ήλεγξας και γαρ την πλάνην των εκ της Άγαρ, έστησας Λουκά γενναίε τρόπαια νίκης, κατ` εχθρών των αοράτων, διό εστέφθης, αξίως παρά Χριστού.

Μεγαλυνάριον

Δόξη Αθλοφόρε μαρτυρική, παρεστώς τω θρόνω, του παντάνακτος, και Θεού, μέμνησο των πίστει, την μνήμην σου τελούντων, Λουκά Οσιομάρτυς, Χριστού πανθαύμαστε.

Έτερον Μεγαλυνάριον

Ως αστήρ ανέτειλας νοητός, άθλοις Μαρτυρίου, αποστίλβων και των παθών, την αχλύν ελαύνον, Λουκά Οσιομάρτυς, των επικαλουμένων σε μετά πίστεως.

Ὁ Οἶκος

Σος εστί Λόγος, Υιέ και Λόγε Θεού, και Θεέ προαιώνιε, ο χωρίς εμού λέγων, ου δύνασθε ποιείν ουδέν διό καγώ ο ανάξιος, τη λαμπράν του Σου λαμπρού αριστέως, και Οσιομάρτυρος Λουκά, εκδιηγήσασθαι βουλόμενος άθλησιν, την σην εξαιτούμαι θείαν χάριν και έμπνευσιν. Ως ουν εκείνω ενέπνευσας, τους θείους του υπέρ σου Μαρτυρίου λογισμούς, ούτω καμού τη διάνοια έμπνευσον λόγον, ίνα δι αυτού παραστήσω, όπως γενναίως αθλήσας, έστησε τρόπαια νίκης κατ` εχθρών ορατών και αοράτων, τη ση θεία δυνάμει ρωννύμενος, και αξίως εστέφθη τω της αφθαρσίας στέμματι, παρά σου του στεφοδότου Χριστού.

Ο βίος του Αγίου φανερώνει την δύναμη της μετανοίας και της επιστροφής στην αλήθεια της πίστεως. Η πτώση της νεότητος δεν έγινε εμπόδιο, αλλά αφορμή για βαθύτερη συντριβή και πνευματική ανόρθωση. Η συνείδηση, φωτιζόμενη από την θεία χάρη, τον οδήγησε στην οδό της ασκήσεως και της ομολογίας. Καθώς λέγει η Αγία Γραφή «καρδίαν συντετριμμένην και τεταπεινωμένην ο Θεός ουκ εξουδενώσει» Ψαλμός 50. Η οδός προς την αποκατάσταση δεν υπήρξε εύκολη, αλλά καρπός ταπεινώσεως, υπακοής και πνευματικής καθοδηγήσεως.

Η παραμονή του στον Άθω και η μοναχική κουρά αποτελούν έκφραση της εσωτερικής του μεταστροφής. Ο άνθρωπος δεν ορίζεται από το σφάλμα, αλλά από την μετάνοια και την απόφαση επιστροφής στον Θεό. Κατά τις Πράξεις των Αποστόλων «δει πειθαρχείν Θεώ μάλλον ή ανθρώποις» Πράξεις 5,29. Η ομολογία του Αγίου ενώπιον των αρχόντων υπήρξε καρπός αυτής της υπακοής προς τον Θεό, η οποία υπερβαίνει τον φόβο των ανθρώπων.

Η Εκκλησία προβάλλει τον Άγιο Λουκά ως παράδειγμα αγωνιστή της πίστεως, ο οποίος με ανδρεία αντιμετώπισε τον πειρασμό της αποστασίας και ανέδειξε την ελευθερία του ανθρώπου εν Χριστώ. Ο άγιος δεν αρνήθηκε το παρελθόν του, αλλά το μετέβαλε σε μαρτυρία μετανοίας και ομολογίας. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος διδάσκει ότι ουδέν ισχυρότερον μετανοίας εστίν, διότι μεταβάλλει την πτώση σε σωτηρία.

Το μαρτύριο του Αγίου αποτελεί υπενθύμιση ότι η πίστη δεν είναι ιδεολογία αλλά ζωή εν Χριστώ, η οποία δοκιμάζεται μέσα στις δυσκολίες και τις πιέσεις του κόσμου. Ο Χριστός καλεί τον άνθρωπο σε ομολογία αληθείας και καρδιακή σταθερότητα. Όπως αναφέρει ο Κύριος «πας όστις ομολογήσει εν εμοί έμπροσθεν των ανθρώπων, ομολογήσω καγώ εν αυτώ έμπροσθεν του Πατρός μου» Ματθαίος 10,32.

Ο Άγιος Λουκάς φανερώνει ότι η θεία χάρη ενεργεί σε κάθε άνθρωπο που επιθυμεί να επιστρέψει ειλικρινώς. Η μετάνοια δεν αποτελεί απλώς λύπη, αλλά αλλαγή πορείας, ανακαίνιση του νου και σταθερή προσήλωση στον Χριστό. Ο αγώνας του πιστού είναι διαρκής, διότι οι πειρασμοί εμφανίζονται συχνά με προφάσεις και λογισμούς που απομακρύνουν τον άνθρωπο από την αλήθεια. Η πνευματική εγρήγορση και η καθοδήγηση της Εκκλησίας προστατεύουν τον άνθρωπο από την πλάνη.

Η ζωή του Αγίου διδάσκει ότι ουδεμία δυσκολία μπορεί να χωρίσει τον άνθρωπο από την αγάπη του Θεού όταν υπάρχει ταπείνωση και σταθερή προαίρεση. Το μαρτύριο δεν αποτελεί τέλος αλλά είσοδο στην αιώνια ζωή και ένωση με τον Χριστό. Η Εκκλησία τιμά τον Άγιο ως οσιομάρτυρα, διότι ένωσε την άσκηση με την ομολογία, την μετάνοια με την ανδρεία, την ταπείνωση με την νίκη.

Ο Άγιος Λουκάς ο Ανδριανουπολίτης αποτελεί φάρο πίστεως για κάθε εποχή, διδάσκοντας ότι η αλήθεια του Χριστού υπερέχει κάθε φόβου και κάθε πιέσεως του κόσμου. Η σταθερότητα στην πίστη και η ειλικρινής μετάνοια οδηγούν τον άνθρωπο στην σωτηρία και στην αιώνια κοινωνία με τον Θεό.

Ο Άγιος Λουκάς ο Ανδριανουπολίτης, παράδειγμα μετανοίας και ομολογίας πίστεως, φωτίζει τον δρόμο της επιστροφής προς τον Χριστό και ενισχύει κάθε πιστό που αγωνίζεται μέσα στον κόσμο.

Παραπομπές και πηγές

Αγία Γραφή, Ψαλμός 50

Αγία Γραφή, Ματθαίος 10,32

Αγία Γραφή, Πράξεις Αποστόλων 5,29

Ιωάννης ο Χρυσόστομος, Περί μετανοίας

Συναξαριστής Ορθοδόξου Εκκλησίας

#ΑγιοςΛουκας #Οσιομαρτυς #ΟρθοδοξηΠιστη #Συναξαρι #Μαρτυριο #ΑγιοΟρος #Μετανοια #OrthodoxSaint #Martyr #OrthodoxFaith #ChurchTradition #ПРАВОСЛАВИЕ #Святые #Мученик #filoiesfigmenou