Από το Τριήμερο στην πρώτη Προηγιασμένη

Από το Τριήμερο στην πρώτη Προηγιασμένη

«Νῦν καιρὸς εὐπρόσδεκτος, νῦν ἡμέρα σωτηρίας». Με αυτή την αποστολική βεβαιότητα εισερχόμαστε στην πρώτη Προηγιασμένη Θεία Λειτουργία της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, αφού προηγήθηκε το αυστηρό Τριήμερο της νηστείας, της σιωπής και της εσωτερικής περισυλλογής. Η Εκκλησία, σοφή Μητέρα, δεν μας αφήνει να βαδίζουμε μόνο με την ανθρώπινη δύναμη, αλλά μας τρέφει με τον Άρτο της Ζωής, ώστε η άσκηση να μη γίνει αυτάρκεια και η κόπωση να μη γίνει απελπισία.

Το Τριήμερο δεν είναι απλώς διατροφική αποχή. Είναι σταύρωση του ιδίου θελήματος. Είναι παιδαγωγία της επιθυμίας. Είναι υπακοή στο εκκλησιαστικό σώμα. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος διδάσκει ότι η νηστεία χωρίς μετάνοια και έλεος είναι κενή μορφή, ενώ ο άγιος Βασίλειος ο Μέγας υπενθυμίζει ότι η αληθινή νηστεία είναι η αποχή από την αμαρτία. Έτσι, το Τριήμερο γίνεται κάθαρση λογισμών, χαλιναγώγηση της γλώσσας, ταπείνωση του φρονήματος.

Και έρχεται η πρώτη Προηγιασμένη ως πνευματική όαση μέσα στην έρημο της ασκήσεως. Η κόπωση του σώματος υποχωρεί μπροστά στη γλυκύτητα της Θείας Κοινωνίας. Το κοινό Ποτήριο δεν είναι ανταμοιβή για επίδοση, αλλά φάρμακο αθανασίας, όπως το ονόμασε ο άγιος Ιγνάτιος ο Θεοφόρος. Ο Χριστός δεν δίδεται επειδή αντέξαμε, αλλά για να αντέξουμε. Δεν κοινωνούμε επειδή γίναμε άξιοι, αλλά για να γίνουμε.

Η πρώτη αυτή σύναξη της Σαρακοστής είναι ενίσχυση για τον υπόλοιπο δρόμο. Η Εκκλησία μάς μαθαίνει ότι η άσκηση δεν είναι σκοπός, αλλά μέσο. Η νηστεία δεν είναι επίδειξη, αλλά μυστική εργασία της καρδιάς. Η ταπείνωση δεν είναι αδυναμία, αλλά δύναμη κρυμμένη. Η χαρά που γεννάται από τη συμμετοχή στο Σώμα και το Αίμα του Κυρίου είναι χαρά ήσυχη, εσωτερική, δακρυσμένη.

Η πορεία προς την Ανάσταση συνεχίζεται. Το σώμα γίνεται ελαφρύτερο, όχι μόνο από την τροφή, αλλά από τα πάθη. Η καρδιά ανοίγει, όχι μόνο στη συγκίνηση, αλλά στη μετάνοια. Ο αγώνας της Σαρακοστής είναι συλλογικός. Μοναχοί και λαϊκοί, όλοι βαδίζουμε κάτω από το ίδιο επιτίμιο φως, μέσα στην ίδια λειτουργική ανάσα.

Ας προχωρήσουμε με διάκριση, χωρίς υπερηφάνεια για ό,τι καταφέραμε και χωρίς απόγνωση για ό,τι δεν κατορθώσαμε. Η Σαρακοστή δεν είναι αγώνας ταχύτητας, αλλά υπομονής. Δεν είναι εξάντληση, αλλά μεταμόρφωση. Και η πρώτη Προηγιασμένη γίνεται η σφραγίδα ότι ο Χριστός πορεύεται μαζί μας.

Μετά το αυστηρό Τριήμερο, η πρώτη Προηγιασμένη γίνεται παρηγοριά και ενίσχυση, για να συνεχίσουμε τον αγώνα της Μεγάλης Τεσσαρακοστής με ταπείνωση, διάκριση και ελπίδα.